#WoensdagWelzijnsWeetje Stamceltherapie bij artrose

Geplaatst op 19 juni 2019

Stamceltherapie, je hebt er vast wel eens van gehoord. In de geneeskunde van paarden wordt er steeds meer gebruik van gemaakt en er worden nu betere resultaten mee bereikt dan vroeger. Dat komt omdat het onderzoek niet stil heeft gestaan! Bij artrose bijvoorbeeld kan stamceltherapie een belangrijke bijdrage leveren in het herstel. Maar wat is een stamcel eigenlijk, waar komen ze vandaan en wanneer kan deze therapie bij paarden worden ingezet.

Het hele lichaam bestaat uit cellen, ieder met zijn eigen functie. Spiercellen, huidcellen, zenuwcellen of kraakbeencellen. Noem maar op, er zijn vele soorten te noemen. Stamcellen zijn de voorloper van deze cellen. Een stamcel kan zich vormen tot een cel met een specifieke functie. Je hebt unipotente stamcellen, waarvan al vast staat wat voor cel ze gaan worden. Ook heb je multipotente stamcellen. Deze stamcellen kunnen zich ontwikkelen tot een aantal verschillende celtypes.
Stamcellen kun je inzetten voor stamceltherapie. Dit is een relatief nieuwe vorm van geneeskunde waarbij het idee is dat, wanneer je stamcellen inbrengt op een plaats waar sprake is van een defect in het weefsel, de omliggende cellen extra actief worden. Daarbij wordt de ontsteking ook nog eens geremd en zal het defect sneller genezen. Bijvoorbeeld in het geval van kraakbeenontsteking bij gewrichtsaandoeningen kan stamceltherapie uitkomst bieden.

Artrose
Artrose is één van de meest voorkomende diagnoses bij kreupelheid. Het komt voornamelijk voor in de benen, de hals en de rug. Bij artrose is er sprake van gewrichtsslijtage, oorspronkelijk veroorzaakt door een ontsteking. Een gewricht bestaat uit twee of meerdere botdelen die ten opzichte van elkaar kunnen bewegen. De uiteinden van deze botdelen zijn bekleed met kraakbeen. Dit is veel gladder, elastischer en zachter dan bot en heeft daarbij een sponsfunctie waardoor het heel goed in staat is om belasting op te vangen, als een soort dempend kussen. Het gewricht wordt ondersteund met allerlei bandjes en om het gewricht zit een gewrichtskapsel die het geheel omgeeft en hierin bevindt zich gewrichtsvloeistof. Dit functioneert als smeermiddel van de gewrichten maar bevat ook voeding voor het kraakbeen. Het geheel maakt één structuur, die gemakkelijk bewegen mogelijk maakt en grote belasting kan verdragen.
Wanneer kraakbeen beschadigd raakt is dit niet goed in staat zich te herstellen. Zeer kleine beschadigingen, micro-trauma, kunnen nog wel worden hersteld. Maar is er sprake van grotere schade of slijtage dan zijn de gevolgen vaak blijvend. Er treedt een soort vicieuze cirkel op. De kraakbeenlaag wordt onregelmatig of dunner en er komt ontsteking bij. Door de ontstekingsenzymen wordt de gewrichtsvloeistof afgebroken waardoor het kraakbeen niet goed gevoed raakt en nog verder in verval raakt. Het onderliggende bot kan tegelijkertijd of op termijn ook veranderingen ondergaan. Door artrose aangedane gewrichten zijn vaak overvuld en bewegen gaat minder soepel door de pijn die door artrose wordt veroorzaakt.

Stamceltherapie bij artrose
Artrose behandelen is nog niet zo simpel. Eén van de mogelijkheden is het inspuiten van stamcellen in het gewricht. Wat we nu weten is dat deze stamcellen gepredifferentieerd moeten zijn voor dat specifieke weefsel. In het geval van kraakbeen zijn dit chondrogeen geïnduceerde stamcellen, stamcellen die al voorgeprogrammeerd zijn om kraakbeen te gaan vormen. Deze stamcellen zijn kraakbeenherstellend doordat ze niet alleen zorgen voor een snellere groei van het kraakbeen, maar ook dat de cellen die kraakbeen moeten gaan vormen minder snel afsterven. Daarnaast zorgen ze voor een ontstekingsremmend effect. Hierdoor ontstaat een beter milieu in het gewricht, krijgt de gewrichtsvloeistof weer een normaal aspect en kan het kraakbeen zich beter herstellen. Daarbij zorgt het ervoor dat allerlei stoffen die bijdragen aan het herstel van kraakbeen worden gevormd. Wat deze ook doen is een mooi glad laagje van cellen vormen op het kraakbeen dat werkt als een soort pleister. Dit alles bij elkaar zorgt ervoor dat het kraakbeen zich sneller en beter herstelt waardoor het paard een grotere kans heeft op genezing en een snellere terugkeer in het werk.

Waar komen stamcellen vandaan?
Stamcellen kun je op drie manieren verkrijgen. Je kunt bij het paard zelf stamcellen ‘oogsten’, dat noemen we autologe stamcellen. Maar je kunt ook stamcellen bij een donorpaard afnemen, dan heb je het over allogene stamcellen.
Stamcellen worden op een aantal plaatsen in het lichaam aangemaakt en op die plaatsen kun je dus ook stamcellen ‘oogsten’. Het merendeel van de stamcellen bevindt zich in het beenmerg. Vroeger was dit de enige plek waar stamcellen uit konden worden verkregen. Een beenmergpunctie is echter een relatief ingewikkelde en vooral pijnlijke ingreep. Maar tegenwoordig hebben we meer mogelijkheden. Ook uit vetweefsel kunnen stamcellen gehaald worden maar ook dit is niet zonder moeilijkheden. Gelukkig kunnen we tegenwoordig ook uit bloed stamcellen verkrijgen. Het uit deze weefsels verkrijgen van stamcellen is aanzienlijk minder belastend voor de ‘donor’. Daarnaast is een groot voordeel van stamcellen die verkregen zijn uit bloed dat er veel minder afweerreactie optreedt als je ze overbrengt naar een ander lichaam.

Gezonde donorpaarden
Om stamcellen te kunnen verkrijgen heb je levende dieren nodig. Hier kom je helaas niet onderuit. Maar met de nieuwste technieken, waarbij de stamcellen uit bloed kunnen worden verkregen, is dit veel minder belastend geworden voor de donorpaarden. De gezondheid van deze donorpaarden is natuurlijk heel belangrijk, want alleen met bloed van gezonde donorpaarden kun je goede gezonde stamcellen krijgen. Als de paarden iets onder de leden hebben kan het zijn dat de stamcellen minder goede eigenschappen hebben. De donorpaarden worden optimaal verzorgd, regelmatig getest op infectieuze ziekten en constant in de gaten gehouden om hun gezondheid zo goed mogelijk te waarborgen.

Ook voor jouw paard?
Stamcelceltherapie bij artrose kan worden toegepast bij paarden die kreupel zijn van artrose en waarbij geen sprake is van infectie van buitenaf. Op de röntgenfoto is het het beste als de afwijkingen nog maar minimaal of niet zichtbaar zijn, je kunt dus beter zo vroeg mogelijk gaan behandelen. Eventueel bijkomend bandletsel is geen artrose en moet afzonderlijk worden behandeld. Vooral bij patiënten waarvan de eigenaar een snelle terugkeer in de sport wenst, kan het de uitgelezen therapie zijn. De dierenarts zal de stamcellen in het gewricht moeten injecteren, het is dus van groot belang dat dit hygiënisch en kundig gebeurd. Op deze manier heb je ook de minste kans op complicaties. Een erkend paardendierenarts bij een gespecialiseerde praktijk zal je goed kunnen informeren of dit ook voor jouw paard mogelijk de juiste behandeling kan zijn.

Powered by Boehringer Ingelheim Animal Health | Partner paardenwelzijn KNHS

Overname tekst en beeld niet toegestaan

 

Categorie: woensdagwelzijnsweetje, stamceltherapie, artrose, stamcellen

Ander Nieuws

  • #WoensdagWelzijnsWeetje Water *video*
    #WoensdagWelzijnsWeetje Water *video*
  • #WoensdagWelzijnsWeetje Artrose bij het paard
    #WoensdagWelzijnsWeetje Artrose bij het paard
  • #WoensdagWelzijnsWeetje Oudere paarden op gewicht
    #WoensdagWelzijnsWeetje Oudere paarden op gewicht