Mentale voordelen van paardrijden
Of je nou voluit wilt galopperen over het strand of over een hoge oxer wilt springen, paardrijden heeft niet alleen positieve effecten op ons lijf, maar ook op onze psyche. Behalve het immense plezier heeft een leven als ruiter specifieke mentale voordelen. Wij zetten er een aantal voor je op een rij!
1. Ontspanning
Niets is zo rustgevend als een lange buitenrit op een frisse voorjaarsochtend wanneer je het hele bos nog voor je alleen hebt, op die paar reeën na die je onderweg tegenkomt. Of om helemaal in je eigen bubbel te zitten, omdat je full focus schouderbinnenwaarts aan het oefenen bent. Paardrijden is eigenlijk de ultieme vorm van mindfullness, hoe hip! Het vereist namelijk dat je even helemaal nergens anders aan denkt en een bent met je dier. Natuurlijk vergt goed rijden wel spierspanning en kan een wedstrijd soms ook een beetje stressvol zijn, maar over het algemeen kom je met een leeg hoofd en zelfs nieuwe energie van het paard. Dus vergeet de meditatieappjes en yogalessen, en stap in het zadel!
2. Therapie
Uit een groot Paardensportonderzoek van de KNHS bleek dat de voornaamste reden voor mensen om paard te rijden de omgang met het paard is. Geen wonder, want een betere therapie kun je niet vinden. Psychologen hebben in meerdere studies reeds aangetoond dat interactie met dieren leidt tot stressverlaging en helpt tegen depressies, mede door de onvoorwaardelijke liefde die ze geven. Paarden spiegelen, zijn eerlijk, aanhankelijk, altijd blij om je te zien en dankbaar voor de kleinste dingen. En ook heel fijn: ze bieden altijd een luisterend oor. Ze hebben de grootste schouders om bij uit te huilen en vertellen je nooit dat je je aanstelt. En zeg nou zelf, een intense band opbouwen met een dier van 600 kilo, omdat hij jou volkomen vertrouwt en volgt als een puppy, heeft toch iets magisch?
3. Empathie
Duits onderzoek onder ruim 400 paardenliefhebbers wees uit dat ruiters beschikken over sterke sociale vaardigheden. ‘De omgang en het nauwe contact met het dier vereisen een hoge mate van empathie en gevoeligheid voor de subtiele lichaamstaal van het paard.’
Het volledige artikel, met daarin meerdere mentale voordelen, plus wat er vanuit wetenschappelijk onderzoek bekend is over de positieve ontwikkeling van kinderen en tieners dankzij paardrijden en de omgang met paarden en pony's, staat in de nieuwe Paard&Sport, het ledenmagazine van de KNHS. Deze editie verschijnt op vrijdag 19 december.
Mentale gezondheid in de sport
Het volledige artikel sluit ook aan op de sportcampagne ‘De Onzichtbare Blessure’, die recent door zorgverzekeraar Zilveren Kruis en de KNVB werd gelanceerd. Via het platform rinus.knvb.nl krijgen trainers, coaches en begeleiders handvatten om bij te dragen aan het mentale welzijn van jongeren. De tips, voorbeelden en inzichten die daar worden gedeeld, zijn niet alleen waardevol voor het voetbal, maar ook inspirerend voor andere sporten, waaronder onze paardensport.
Uit onderzoek blijkt namelijk dat ruim een derde van de jongeren in Nederland mentale klachten ervaart. Bij jongvolwassenen (16-25 jaar) loopt dat zelfs op tot meer dan de helft(!) De nasleep van de coronapandemie, prestatiedruk en sociale media hebben een grote impact; vooral op jongeren.
Sport, en in ons geval ook nog de waardevolle omgang met paarden en pony's, kan juist een belangrijke rol spelen in het versterken van mentaal welzijn. Daar komt bij dat instructeurs en andere begeleiders paardensporters vaak meerdere keren per week zien en daardoor signalen van verandering vroeg kunnen opmerken. Iemand die zich wat meer terugtrekt, minder plezier heeft of sneller geïrriteerd raakt, kan onbewust laten zien dat het niet goed gaat. Door open te staan voor een gesprek en echt te luisteren, kun je als begeleider of mederuiter al veel betekenen.
Een veilige, open sportomgeving waarin ruimte is voor een gesprek over hoe iemand zich voelt, kan een groot verschil maken. Laten we er samen voor zorgen dat iedereen zich niet alleen fysiek, maar ook mentaal sterk voelt: binnen én buiten de vereniging en manege!
Tekst: Koosje Mulders en Peter van Pinxteren
Beeld: Arnd Bronkhorst